Futbolda taç atışı: kurallar, hatalar ve antrenman
Kurallar ve formatlar

Futbolda taç atışı: kurallar, hatalar ve antrenman

Futbolda taç atışı kuralları: Kural 15 atış anında ne istiyor, bundan hangi beş hata doğuyor, hangi kategoriden itibaren geçerli ve nasıl çalıştırılır.

Güncelleme tarihi 19 dk okuma

Kısaca

  • Kural 15 her şeyi topun elden çıktığı ana bağlar: yüz sahaya dönük, her iki ayağın bir kısmı yerde, top iki elle arkadan baş üzerinden, çıkış noktasından.
  • Hatalı yapılan taç atışı rakibe geçer; Temmuz 2026’dan bu yana beş saniyelik geri sayımın sonunda kullanılmamış taç da öyle.
  • Taç atışı, top taç çizgisini tamamen geçince verilir; atışı, topa en son dokunan oyuncunun rakibi yapar.
  • Taç atışından doğrudan gol olmaz, ofsayt oluşmaz, kaleci takım arkadaşının doğrudan taç atışını elle oynayamaz ve rakipler 2 metre mesafede durur.
  • Türkiye’de taç atışının altında bir kategori yok: TFF’nin en küçük müsabakası U-11 ve orada Kural 15 olduğu gibi geçerli.

Futbolda taç atışı kuralları yarım sayfaya sığıyor ve 1 Temmuz 2026’dan bu yana iki yenilik eklendi: zaman geçirmeye karşı beş saniyelik bir geri sayım ve avantaj uygulamak için daha fazla alan. Kuralın özü aynı kaldı: Kural 15 oyuncunun topa nasıl geldiğiyle hiç ilgilenmiyor, yalnızca tek bir saniyenin kesitiyle ilgileniyor.

Top ne zaman dışarıdadır ve atışı kim yapar

Top, taç çizgisini tamamen geçtiğinde, yerde ya da havada, oyun dışındadır. Bu Kural 9’da ve Kural 15’in daha ilk cümlesinde yazıyor. Top hâlâ çizgiye değiyorsa ya da havada çizginin tam üstündeyse oyun sürer, çünkü çizgi oyun alanının parçasıdır. Havada çizginin dışından uçup sonra sahaya geri dönen top da yine de dışarıdaydı.

Taç atışı, topa en son dokunan oyuncunun rakip takımına verilir. Her temas sayılır, kaval kemiğiyle yön değiştirmek de. Yönü yardımcı hakem bayrağıyla gösterir.

Taç atışına giden ikinci bir yol yeni: Bir oyuncu takımının taç atışını geciktirir ve geri sayım dolarsa, atışı rakip yapar. Ayrıntısı yaptırımlar bölümünde.

Kural 15 her şeyi tek bir ana bağlar

IFAB Oyun Kuralları’nın 15. kuralındaki belirleyici cümle şu: taç atışını yapan oyuncu ayakta durur ve yüzünü oyun alanına döner, her iki ayağının bir kısmıyla taç çizgisine ya da çizginin dışındaki zemine basar, topu iki eliyle arkadan baş üzerinden ve topun oyun alanını terk ettiği noktadan atar.

Kural üç madde sayıyor. Pratikte bunlar dört koşula ayrılabilir, yüz, ayaklar, eller ve yer, ve dördü de aynı anda denetleniyor. Bir oyuncu on metre koşu alabilir, dönebilir, topu havada tutabilir. Topu bıraktığı anda yüzü, ayakları, elleri ve yeri doğruysa atış geçerlidir. Tersi de doğru: en düzgün başlangıç duruşu bile, oyuncu atarken yerden kopuyorsa hiçbir işe yaramaz.

Bunun yanında atıştan sonraki an için de bir kural var: top, oyun alanının içine girdiği anda oyundadır. Daha önce yere değerse atış tekrarlanır, hem de aynı takım tarafından ve aynı noktadan. Bu bir ceza değil, bir tekrardır.

Atış anında atıcıdan ne isteniyor

Duruş ve yön. Atıcı ayaktadır ve yüzünü oyun alanına döner. “Ayakta durmak” sözcük anlamıyla diz çökmeyi ve oturmayı dışarıda bırakır. Yön koşulu ise çoğu antrenörün sandığından daha esnektir: kural yüzün oyun alanına dönük olmasını ister, atış yönüne birebir bakmasını değil.

Ayak teması. Her iki ayağın bir kısmı taç çizgisine ya da çizginin dışındaki zemine değer. Yani iki ayak da yerle temas hâlinde olmalı. “Bir kısmı” ifadesi önemli: ayak ucunun çizgiye değmesi yeterlidir, topuk havada olabilir.

El duruşu ve atış yolu. İki el de topta ve top arkadan baş üzerinden gelir. Bu bir hareket yörüngesidir, bir bitiş pozisyonu değil. Ancak tepe noktasının üstünde başlayan bir atış bu koşulu karşılamaz.

Yer. Atış, topun oyun alanını terk ettiği noktadan yapılır. Kural metni bir tolerans belirtmez, bir metrelik pay bile tanımaz.

Taç atışından neler olamaz

Üç şey baştan dışarıda, dördüncüsü ise kendi kaleciye yasak.

Taç atışından doğrudan gol olmaz. Top doğrudan rakip kaleye girerse kale vuruşu verilir. Doğrudan kendi kalene girerse rakibe köşe vuruşu. İki yön de düzenlenmiş; ikincisi neredeyse kimsenin aklına gelmeyen durum.

Topu doğrudan alan oyuncu ofsayt olmaz. Kural 11, kale vuruşunu, taç atışını ve köşe vuruşunu, bir oyuncunun topu ofsayt konumunda sayılmadan doğrudan alabileceği üç durum olarak açıkça sayar. Hücum oyunu için bu, çoğu takımın kullanmadığı bir kaldıraç: taç atışında forvet istediği kadar ileride durabilir.

Kendi kaleci topu elle alamaz. Bir takım arkadaşı topu ona doğrudan atar ve kaleci topa kendi ceza sahası içinde eliyle ya da koluyla dokunursa rakibe dolaylı serbest vuruş verilir (Kural 12). Ayağıyla oynayabilir, her oyuncu gibi.

Bütün rakipler, taç çizgisi üzerindeki atış noktasına en az iki metre mesafede durur. Bu rakibin yükümlülüğüdür, atıcının ricası değil.

Kuraldan doğrudan çıkan beş hata

Bu konudaki çoğu rehberde yer almayan bir ön not: hangi taç atışı hatasının en sık yapıldığına dair güvenilir bir veri yok. Ne TFF, ne Alman, İngiliz, İspanyol ya da Fransız federasyonu böyle bir istatistik yayımlıyor. Aşağıdaki liste bu nedenle kural metninden türetilmiştir ve dört koşulu izler. Neyin yanlış olabileceğini söyler, ne sıklıkta olduğunu değil.

  1. Yana dönük atmak. Oyuncunun yüzü atış anında sahaya dönük değildir, çoğunlukla topu pas istasyonuna atmak yerine kendisi oraya döndüğü için.
  2. Ayağı kaldırmak ya da sıçramak. Uzun taçlarda tipik: oyuncu hız alırken bir ayağını ya da ikisini birden yerden koparır. Atış anında bir ayak serbestse atış hatalıdır.
  3. Tepeden atmak, arkadan baş üzerinden değil. Top başın önünde ya da üstünde başlar ve arkadan gelen bir yörünge çizmez. Fransız hakem eğitim notu UNAF tam olarak bunu düzensiz taç atışlarının çoğu zaman en önemli sebebi sayıyor, ama 2016 tarihli bir gözlem olarak, ölçülmüş bir sıklık olarak değil.
  4. İki elle atmamak. Bir el atar, diğeri topu çoktan bırakmıştır. Kural iki elle atışı ister; bir elin diğerinden daha fazla güç vermesi ise ihlal değildir.
  5. Yanlış noktadan atmak. Oyuncu birkaç metre alan kazancı götürür, çoğunlukla rakip kale yönünde.

Hangi hataya hangi yaptırım uygulanır

Yaptırımlar koşullardan kısa. 2026/27 sezonundan bu yana dört durumu birbirinden ayırıyor.

Usulüne uygun olmayan atış. Dört koşuldan herhangi birinin ihlali, taç atışının rakip takımdan bir oyuncu tarafından kullanılmasına yol açar. Yani top el değiştirir, serbest vuruş verilmez.

Geciktirme. 1 Temmuz 2026’dan bu yana yeni: Bir oyuncu takımının taç atışını geciktirirse hakem düdük çalar ve beş saniye geriye sayar, bunu kaldırdığı eliyle görünür biçimde de yapar. Taç atışı o ana kadar kullanılmamışsa rakibe geçer. İhtar ancak oyuncu rakibin taç atışını da aşırı biçimde geciktirirse verilir.

Atıcının topa ikinci kez dokunması. Atıcı, başka bir oyuncu dokunmadan topa yeniden dokunursa dolaylı serbest vuruş verilir. Bu ikinci dokunuş elle olursa direkt serbest vuruşa, kendi ceza sahası içinde ise penaltıya dönüşür. İstisna: atıcı kaleciyse ve topa kendi ceza sahası içinde elle dokunursa ceza dolaylı serbest vuruş olarak kalır.

Rakibin engellemesi. Atıcının dikkatini haksız yere dağıtan ya da onu engelleyen oyuncu (iki metrenin altına girmek de buna dâhildir) ihtar alır. Atış çoktan yapılmışsa buna dolaylı serbest vuruş eklenir.

İki ek, zinciri daha az katı yapıyor. 2026/27 sezonundan bu yana hakem, kurallara aykırı kullanılan bir yeniden başlatmada da top oyundaysa avantaj uygulayabilir (Kural 5). Atıcının elinden top kayıp doğrudan rakibe düşerse hakem, rakibe taç atışı vermek yerine oyunun sürmesine izin verebilir. Doğru kullanılan bir taç atışında topu geri almak için bilerek rakibe atan oyuncu da, dikkatsizce, pervasızca ya da aşırı güçle atmadığı sürece bir ihlal işlemiş olmaz.

Taç atışı hangi kategoriden itibaren geçerli

Türkiye’de bu sorunun cevabı, sorunun beklediğinden farklı bir yerde duruyor: taç atışının “altında” bir kategori yok, çünkü orada hiç müsabaka yok. TFF’nin lig ağacı U-11 ile başlıyor. Yerel Amatör Ligler Statüsü kategorileri U-11, U-12, U-13, U-14, U-15, U-17, U-19 ve amatör lig basamakları olarak sayıyor; altında bir federasyon kategorisi bulunmuyor. Dolayısıyla el ile taç atışı, federasyonun en küçük oyun biçiminden itibaren geçerli ve orada Kural 15 hiç değiştirilmeden uygulanıyor.

İki küçük kategorinin 2024-2025 esaslarındaki adı da bunu ele veriyor. U-11 “Miniminikler Şenliği”, U-12 “Minikler Şenliği”: lig değil, şenlik. Lig sözcüğü orada ilk kez U-13’te geçiyor. Bu iki kategori 8’e 8 oynanıyor, yarı sahada ya da 50 x 70 metrede, 2 x 5 metre kale, 4 numara top, 2 x 25 dakika. Statü bu kategoriler için IFAB’dan ayrıldığı her noktayı tek tek yazıyor: oyuncu sayısı, saha, kale, ceza alanı 12 x 29 metre, baraj mesafesi 7 metre, penaltı noktası 9 metre, oyun süresi. 2026-2027 statüsünde bu ölçüler artık yer almıyor; orada iki kategori U-11 ve U-12 Yerel Amatör Lig adıyla geçiyor, en fazla 8 oyuncu, 4 numara top ve 2 x 25 dakika yazıyor ve puantaj uygulanmıyor. Taç atışı iki listede de yok. Yerine geçen bir oyuna sokma biçimi de yok, dolayısıyla onun için ayrı bir rakip mesafesi de yayımlanmış değil; geçerli olan Kural 15’in iki metresi.

U-13’ten itibaren en fazla 11 oyuncuyla oynanıyor, U-13 hâlâ 4 numara topla; 2026-2027 statüsü saha ölçüsü yazmıyor. U-6 ile U-10 arası ise federasyon müsabakası değil: orası futbol okullarının ve HiF turnuvalarının alanı. Yaş kategorilerine göre oyun biçimlerinin tam listesi için çocuk futbolu oyun formatları yazımıza bakabilirsin. Salonda da her yerde taç atışı yapılmıyor: futsal kurallarına göre top oyuna taç vuruşuyla, yani ayakla giriyor ve bunun için dört saniye var. Ayrıntısı gençlik futbolunda futsal rehberimizde.

Sınırın ötesine bakınca göze çarpan şu: federasyonlar taç atışının küçük çocuklar için doğru yeniden başlatma biçimi olmadığı konusunda hemfikir. Bundan ne sonuç çıkacağı konusunda ise hiç hemfikir değiller.

FederasyonTaç atışı hangi kategoriden itibarenAltında ne varAltında rakip mesafesi
TFF (Türkiye)U-11, federasyonun en küçük biçimifederasyon müsabakası yokyok
NFF (Norveç)5’e 5, 8 yaşduran toptan ayakla vuruş2 m
FPF (Portekiz)sınır yok, Sub-7’ye kadar geçerliyokyok
DFB (Almanya)7’ye 7, E kategorisiayakla pas ya da top sürerek
FA (İngiltere)U-12, 9’a 9pas ya da top sürerek
KNVB (Hollanda)11’e 11, fiilen O14-A, pratikte 15 yaşyalnızca top sürerek, pas ve şut yasak5 m

Aradaki açıklık yedi yaş: Norveç’te 8, Hollanda’da fiilen 15. Bu iki uç aynı kıtada, hatta aynı futbol kültür çevresinde duruyor. Türkiye ve Portekiz ise tabloya üçüncü bir cevap tipiyle giriyor, çünkü onların sınırı yok.

Federasyonların bu soruya verdiği cevaplar yapısal olarak dörde ayrılıyor:

Birincisi: taç atışı bir sınırın altında başka bir şeyle değiştirilir. Norveç, İsveç, Polonya ve Hollanda böyle yapıyor, Almanya ve İngiltere de. Sınırın altında çocuk topu ayakla oyuna sokar, sınırdan itibaren atar. Çoğu antrenörün kafasındaki durum bu.

İkincisi: el ile atış birkaç seçenekten biridir. Danimarka, İtalya ve Çekya böyle yapıyor. Takım ya da oyuncu seçer: elle atmak, yerden pas vermek ya da top sürerek girmek. Seçme özgürlüğü belirli bir kategoride sona eriyor, ondan sonra normal kural geçerli.

Üçüncüsü: taç atışı en alta kadar korunur. Portekiz böyle yapıyor, en küçük kategori Petizes dâhil.

Dördüncüsü: hiç düzenlenmez, çünkü altında bir şey yoktur. Türkiye ve Kırgızistan bu durumda. Bu bir boşluk değil, bir yapı sonucu: düzenlenecek bir müsabaka yoksa, düzenlenecek bir istisna da yok.

Koşu, sıçrama ve takla: neye izin var

Burada Kural 15’in yalnızca bir anı düzenlemesi işe yarıyor. Lafızdan doğrudan şunlar çıkıyor:

Koşu almak serbesttir. Kural, topa giden yol hakkında hiçbir şey söylemiyor. Oyuncu istediği kadar uzaktan koşabilir.

Sıçrayarak atış serbest değildir. Topun elden çıktığı anda tek bir ayak bile yerden kopmuşsa dört koşuldan biri eksik kalır ve atış rakibe geçer. Uzun bir taç atışı tam da bu noktada kural dışı hâle gelir.

Öne takla atarak yapılan taç atışı, yaygın adıyla flip throw, lafzen mümkündür. Atış anında yalnızca her iki ayağın bir kısmının yere ya da çizgiye değmesi ve topun iki elle arkadan baş üzerinden gelmesi gerekir. Hareketi temiz yapan oyuncu bu koşulları karşılar.

Taç atışı istatistiksel olarak ne getiriyor

Konudaki en net sayı Premier Lig’den geliyor: Joseph Stone ve arkadaşları 2021’de 2018/19 sezonunun 16.154 taç atışının tamamını inceledi. Taç atışlarının yüzde 83’ünde ilk temas kendi takımındaydı, yüzde 54’ünde top takımda kaldı ve yüzde 8,8’i bir kale şutuyla sonuçlandı.

Toplam sayıdan daha ilginç olan, çalışmanın 3. tablosundaki atış yönüne göre dağılım:

Yönİlk temasTopun korunması
geriye%99,5%83,5
yana%89,2%64,0
ileriye%67,6%48,3

Aynı araştırma grubunun 2025 tarihli ikinci bir analizi bu örüntüyü doğruluyor. Analiz, 2022/23 sezonunda beş Avrupa liginden 71.220 taç atışı fazını kapsıyor: geriye atıldığında top vakaların yüzde 92,13’ünde takımda kaldı, yana atıldığında yüzde 71,20’sinde, ileriye atıldığında yüzde 49,75’inde. Buna teknikle ilgisi olmayan ikinci bir kaldıraç ekleniyor: hız. Beş saniye içinde kullanılan taç atışları vakaların yüzde 94,4’ünde ilk temasa ulaşırken, on beş saniyeden sonra kullanılanlarda bu oran yalnızca yüzde 78,31.

Sahaya çevirisi şu: ceza sahasına atılan uzun taç en göze çarpan seçenek, ama en verimli olanı değil. Aynı mantığı gençlik futbolunda korner varyasyonları yazısından tanıyorsun; orada da kısa kullanım hafife alınıyor.

Taç atışını nasıl çalıştırırsın

Teknik. Yukarıdaki beş hata, düzeltme listeni verir. Bir oyuncu bir çizgiden atar, bir koni atış noktasını işaretler, ikinci oyuncu beş ile sekiz metre ötede topu karşılar, üçüncüsü yanda durur ve sabit bir sırayla kontrol eder: yön, ayaklar, atış yörüngesi, eller, yer. On atıştan sonra üçü de rol değiştirir. Çalışmanın değeri atmakta değil, gözlemci rolünde; çünkü kontrol eden oyuncu kuralı duymakla kalmıyor, uygulamak zorunda kalıyor.

Mesafe. Burada 2024 tarihli, Endonezyalı genç oyuncularla yapılmış bir çalışmadan sağlam bir sayı var. Dört hafta boyunca haftada üç kez sağlık topuyla iki elle baş üstünden atış, iki hafta 3 ve iki hafta 4 kilogramla, taç atışı mesafesini yüzde 8,2 artırıyor. Atış kolu bu sürede yüzde 15’e yakın hızlanıyor. Aynı atışları ağırlıksız yapan bir karşılaştırma grubu kayda değer bir gelişme göstermedi. Bu, grup başına on beşer oyuncuyla test edildi.

Oyuncular ortalama on altı yaşındaydı. Aynı etkinin daha küçük yaş gruplarında da görülüp görülmediği açık bir soru; ek yük zaten oyuncunun bireysel yüklenebilirliğini bilen bir antrenörün elinde olmalı.

Taktik. Bir önceki bölümün sayılarından rahatsız edici bir antrenman önceliği çıkıyor: en önemli antrenman konusu atış mesafesi değil, atıcının arkasındaki pas istasyonudur. İki şey hemen çalıştırılabilir: atıcıya doğru güvenilir bir geri açılma hareketi ve beş saniye eşiği, yani topu alıp kusursuz çözümü beklemeden kullanmak. Kuralın geri sayımı gerçi ancak hakem bir gecikme gördüğünde başlıyor, ama hızlı olmak ondan önce de karşılığını veriyor.

Savunan takım içinse Premier Lig analizinin önerisi tersten geçerli: yukarıda karşılamak ve geri ile yan seçenekleri kapatmak, böylece rakibe yalnızca ileriye uzun top kalır.

Bütün bunları bir turnuva sezonu boyunca düzgün sürdürmek isteyenin aslında yalnızca şunlara ihtiyacı var: bu durumların yeterince sık ortaya çıktığı maçlar ve son anda kurulmayan bir fikstür.

Fikstürümü oluşturÜcretsiz ve kayıt gerektirmez

Kaynaklar

Kural metni

  • IFAB (2026): Laws of the Game 2026/27, Kural 15, 9, 11.3, 12 ve 5, 1 Temmuz 2026’dan itibaren geçerli. theifab.com. Uygulama, 2 metre mesafe, taç atışından doğrudan gol ve ofsayt olmaması, beş saniyelik geri sayım, topun çizgiyi tamamen geçmesi, takım arkadaşının taç atışından sonra kaleci, avantaj.
  • IFAB (2026): Law Changes 2026/27. theifab.com. Kurallara aykırı kullanılan yeniden başlatmada da avantaj (Kural 5), taç atışında geri sayım (Kural 15).
  • IFAB / TFF (2025): Oyun Kuralları 2025/26. Kural 15’in Türkçe metni.
  • Deutscher Fußball-Bund (2026): Fußball-Regeln 2026/2027, Regel 15 (s. 100–102), Regel 9, Regel 12 ve Regel 5. PDF. Almanca kural metni: top çizginin tamamen ötesinde, son temasa göre rakibe taç atışı, takım arkadaşının doğrudan taç atışında kaleci, rakibe kasıtlı atış, avantaj, yaptırımlar.
  • Real Federación Española de Fútbol (27 Ocak 2015): #ConoceNuestroFutbol: ¿Podrías realizar un saque de banda ayudándote de una voltereta? rfef.es. Taç atışından önce sıçrama ya da takla serbest, koşullar topun elden çıktığı anda geçerli.
  • FIFA (2025): Futsal Laws of the Game 2025/26, Law 15. PDF. Taç atışı yerine taç vuruşu, dört saniye.
  • UNAF Section Pays Minier (2016): La rentrée de touche. Tepeden atış, çoğu zaman en önemli hata sebebi olarak.

Yaş sınırları ve çocuk kuralları

  • Türkiye Futbol Federasyonu (2026): 2026-2027 Yerel Amatör Ligler Statüsü. U-11 ve U-12 Yerel Amatör Lig: en fazla 8 oyuncu, 4 numara top, 2 x 25 dakika, puantaj yok; taç atışı için istisna yok.
  • Türkiye Futbol Federasyonu: 2025-2026 Yerel Amatör Ligler Statüsü. Kategori yapısı U-11’den başlıyor.
  • Türkiye Futbol Federasyonu: 2024-2025 Sezonu Amatör Futbol Liglerinde Uygulanacak Esaslar. Miniminikler ve Minikler Şenliği, 8’e 8 ölçüleri.
  • Türkiye Futbol Federasyonu: HiF Turnuvaları Talimatı. Halı saha ve Mini Futbol turnuvaları, yaş grupları için oyun kurallarına gönderme.
  • Muğla ASKF: 2025-2026 sezonu U-11 lig statüsü. İl düzeyinde ulusal değerlerle aynı ölçüler, taç atışına özel hüküm yok.
  • Deutscher Fußball-Bund (2026): Leitfaden Kinderfußball: Neue Wettbewerbsformen U6 bis U11, 5 Mart 2026 itibarıyla. Taç atışı ancak 7’ye 7’de, 2024/25’ten beri bağlayıcı.
  • The Football Association (2026): Standard Code of Rules for Mini Soccer and Youth Football Competitions, FA Handbook 2026/27, Rule 30. U-11’e kadar pas ya da top sürerek, U-12’den itibaren taç atışı.
  • Hampshire FA (2025): Guidance for Officials: Officiating Youth Football, Haziran 2025. U-12’ye kadar ikinci deneme.
  • Federació Catalana de Futbol (2026): Regles de Joc Futbol 7, Regla XV. Alevín ve altında açıklat ve tekrar ettir.
  • Svenska Fotbollförbundet (2025): Spelregler för barn- och ungdomsfotboll. Hatada tekrar.
  • Norges Fotballforbund: Spilleregler og retningslinjer barnefotball 6–12 år. Elle taç atışı 5’e 5’ten (8 yaş) itibaren; hatada açıkla ve tekrar ettir.
  • FIGC, Settore Giovanile e Scolastico (2025): Approfondimento regole U12-U13. Hatalı atışta tekrar.
  • FIGC, Settore Giovanile e Scolastico (2026): Approfondimento regole U8-U9, Primi Calci, sezon 2026/2027. Taç atışı elle ya da ayakla, ayakla atışta top çizgi üzerinde sabit.
  • FIGC, Settore Giovanile e Scolastico (2026): Approfondimento regole U10-U11, Pulcini, sezon 2026/2027. Taç atışı yalnızca elle, hatada tekrar.
  • FAČR (2023): Pravidla fotbalu malých forem: Mladší přípravka. PDF. 4+1’de elle taç, ayakla pas ya da top sürerek oyuna sokma.
  • FAČR (2023): Pravidla fotbalu malých forem: Starší přípravka. 5+1’de yalnızca elle taç atışı.
  • DBU (2025): Spilleregler i børnefodbold. Elle taç atışı üç seçenekten yalnızca biri, doğru uygulama belirleyici değil.
  • KNVB (2026): Infographic 8-tegen-8. Pupillen kategorilerinde top sürerek oyuna sokma.
  • KNVB (2026): Wedstrijdvorm 11 tegen 11, O13 categorie A en B, seizoen 2026/’27 (Pilot vernieuwde spelregels). 11’e 11’de de top sürerek oyuna sokma (indribbel/zelfpass), rakip en az 5 metre uzakta.
  • KNVB (2026): Wedstrijdvorm 11 tegen 11, Onder 14 categorie A, seizoen 2026/’27. Oyuna yeniden başlatmalar arasında elle taç atışı.
  • PZPN: Unifikacja szkolenia PZPN od sezonu 2023/2024. Orlik (U-11/U-10) kategorisinden itibaren oyun kurallarına göre taç atışı.
  • Associação de Futebol de Vila Real (2025): Regulamento Futebol Jornadas Concentradas, Petizes e Traquinas 2025/2026. PDF. Portekiz’de taç atışı en küçük kategoriye kadar.
  • Кыргызский футбольный союз (2025): Регламент Кубка среди детско-юношеских команд U-12/U-13. Taç atışı IFAB kurallarına göre, altında federasyon düzenlemesi yok.

Oyun analizi ve antrenman

  • Stone, J. A., Smith, A., Barry, A. (2021): The undervalued set piece: Analysis of soccer throw-ins during the English Premier League 2018–2019 season. International Journal of Sports Science & Coaching. shura.shu.ac.uk. Atış yönüne göre başarı oranları (Tablo 3), pres önerisi.
  • Stone, J. A., Kubayi, A., Smith, A., North, J. S. (2025): Analysis of throw-ins strategy on performance metrics in five men’s European football leagues. International Journal of Performance Analysis in Sport 25(5), 1013–1027. shura.shu.ac.uk. Beş lig, yön ve kullanım hızı.
  • Casal, C. A., Armatas, V., Losada, J. L., Mitrotasios, M. (2023): Effects of tactical dimension and situational variables in throw-ins on the offensive performance in football. PLOS ONE 18(11): e0294317. doi:10.1371/journal.pone.0294317. La Liga, oyun sekansının sonucu.
  • Syafii, I. et al. (2024): The effect of two-handed overhead medicine ball throwing exercises on upper extremity muscle strength and kinematic movement in soccer throw-ins. Retos 54, 513–517. Sağlık topu antrenmanı, yüzde 8,2 daha uzun atış.

Sık sorulan sorular

Taç atışında koşu almak serbest mi?
Evet. Kural 15 koşullarını yalnızca topun elden çıktığı ana bağlar, oraya kadarki yol hakkında hiçbir şey söylemez. Bu yüzden koşu almak serbesttir; yeter ki topu bıraktığın anda her iki ayağının bir kısmı taç çizgisine ya da çizginin dışındaki zemine değsin. Topu bıraktığın anda tek bir ayak bile yerden kesilmişse bu koşul karşılanmaz ve top rakibe geçer.
Çocuk futbolunda taç atışı hangi yaştan itibaren geçerli?
Türkiye’de bu soru boşa düşüyor: TFF’nin müsabaka düzeni U-11 ile başlıyor, altında federasyon ligi yok. U-11 ve U-12 kategorileri 8’e 8 oynanıyor ve statüde tek tek sayılan istisnalar arasında taç atışı geçmiyor, yani Kural 15 olduğu gibi işliyor. Almanya’da DFB taç atışını 7’ye 7’nin altında kaldırdı, Norveç’te ise el ile atış 8 yaşında başlıyor.
Taç atışından doğrudan gol atılabilir mi?
Hayır, iki yönde de olmaz. Top doğrudan rakip kaleye girerse hakem kale vuruşu verir; doğrudan kendi kalene girerse rakibe köşe vuruşu. Ofsayt da devre dışıdır: Kural 11 kale vuruşunu, taç atışını ve köşe vuruşunu, oyuncunun topu ofsayt konumunda sayılmadan doğrudan alabileceği üç durum olarak açıkça sayar.
Kaleci taç atışını elle yakalayabilir mi?
Bir takım arkadaşı topu doğrudan ona atarsa hayır. Kaleci böyle bir topa kendi ceza sahası içinde eliyle ya da koluyla dokunursa Kural 12 gereği rakibe dolaylı serbest vuruş verilir. Topu ayağıyla oynayabilir. Rakibin taç atışını ise normal biçimde yakalayabilir, çünkü kısıtlama yalnızca kendi takımından gelen pas için geçerlidir.
Atışı yapan oyuncu topa yeniden dokunursa ne olur?
Top oyuna girdikten sonra, araya başka bir oyuncu girmeden atışı yapan oyuncu topa yeniden dokunursa rakibe dolaylı serbest vuruş verilir. Bu ikinci dokunuş elle olursa ceza direkt serbest vuruşa, kendi ceza sahası içinde ise penaltıya dönüşür. Tek istisna kaleci: atışı kaleci yaptıysa ve topa kendi ceza sahası içinde elle dokunduysa ceza dolaylı serbest vuruş olarak kalır.
Uzun taç atışı nasıl çalıştırılır?
Sağlık topuyla: haftada üç kez iki elle baş üstünden atış, iki hafta 3 kilogramla, ardından iki hafta 4 kilogramla. On altı yaşındaki oyuncular bu dört haftanın sonunda taç atışını yüzde sekizden biraz fazla daha uzağa attı; aynı atışları ağırlıksız yapan bir karşılaştırma grubunda ise kayda değer bir gelişme olmadı. Daha küçük yaşlarda aynı etkinin görülüp görülmediği belli değil. Daha fazla mesafe zaten nadiren işe yarar, çünkü geriye ve yana atılan taçlar topu çok daha sık takımda tutar.